Những trang sử được tái tạo trong tiểu thuyết này là chiến tranh ròng rã, thứ ác nghiệp đang còn rình rập ẩn náu chỉ đợi cơ hội là lại làm cho lệ rơi máu đổ. Tại sao?

Hồi ký của Sinh quả thật đã đem tôi về những ngày tháng cũ thời chúng tôi học chung dưới mái trường trung học Nguyễn Khuyến trong cái tỉnh nhỏ Nam Định, với những địa danh quen thuộc, như chợ Cửa Trường, đường Paul Bert, Phố Khách, phố Cửa Đông, phố Máy Tơ, Vọng Cung; và tên những học trò phá phách ngày xưa nay không còn nữa, như Ứng, như Tạo, như Điển . . .

Ở Việt Nam, người ta gọi chúng tôi là "người Hoa, anh Ba Tàu, chú Khách", có người độc miệng còn gọi "quân Tàu ô"...